Fnord…

176480_zachod_slonca_morze_slon_pies

…czyli jaki jest słoń każdy widzi… lub nie.

Buddyjska przypowieść mówi o mistrzu testującym swoich uczniów. Zawiązał każdemu z nich oczy, zaprowadził do słonia i powiedział:
– Tutaj stoi słoń, dotknijcie go powiedzcie mi jaki on jest!
Pierwszy podszedł do słoniowej nogi, nieśmiale ją dotknął, potem popukał palcem i nacisnął parę razy, by w końcu ją objąć. Wrócił i zamyślony usiadł. Drugi złapał za trąbę, przeciągnął parę razy dłonią w górę i w dół, a słoń , chyba szukając czegoś do zjedzenia, połaskotał go po rękach i szyi ucznia. Ten trochę przestraszony wrócił i również usiadł. Trzeci podniósł się i złapał za kieł. Pociągnął go mocno, popukał palcem nasłucując odgłosu, przeciagnął palcem po powierzchni i zbadał opuszkiem sam ostry koniec. I też usiadł.
Mistrz spytał ich po kolei jaki jest słoń:
– Jak drzewo – odpowiedział pierwszy – twardy, chropowaty i stabilny, jak pień starego drzewa.
– Jak wąż – odparł drugi – giętki, elsatyczny i wścibski.
– Jak ostrze – powiedział trzeci – gładki, perfekcyjny i ostry.
A jaki naprawdę jest słoń według ciebie?

Każdy widzi na swój wyjątkowy i niepowtarzalny sposób. Gorzej jeśli stojąc przed samym słoniem będzie jego istnieniu zaprzeczał, bo i jego dysonans poznawczy, i jego niezmienny, wyryty jak w granicie, światopogląd na to nie pozwoli.

Robert Shea i Robert Wilson w 1975 roku wydali Trylogię Illuminati. Ukuli tam ciekawy termin: fnord*. Odając głos autorom:
Fnord is evaporated herbal tea without the herbs.
Fnord is that funny feeling you get when you reach for the Snickers bar and come back holding a slurpee.
Fnord is the 43 1/3rd state, next to Wyoming.
Fnord is this really, really tall mountain.
Fnord is the reason boxes of condoms carry twelve instead of ten.

W praktyce fnord to słowo, na które widzacy je reaguje niepokojem i nieświadomym odwracaniem wzroku, to taki bezpiecznik powodujący, który odłącza mózg, gdy ten mógłby zobaczyć cokolwiek dziwnego naruszającego jego stabilną i bezpieczną pracę. Jeśli co któreś słowo w artykule jest fnord, czytalnik go nie przeczyta albo zrobi to niechętnie. Podobnie będzie z filmem albo inną formą przekazu.

A gdyby słonia pomalować we fnordy? Co powiedzieliby uczniowie, gdyby go zobaczyli. Co ty byś powiedział? Czy go w ogóle zobaczysz?

Dzisiaj słonia nie widzi prawie nikt, chyba że ten na niego nadepnie. Społeczeństwo nie kojarzy ze sobą faktów, nie rozumie słowa pisanego. Potrafi czytać, ale nie potrafi objąć umysłem treści, chyba, że w podsumowaniu jest elegancko napisane co ma myśleć.
Niech jako przykład posłuży temat islamskich imigrantów. Abstrahując od tego czy trzeba ich przyjmować czy nie, w ogromnym skrócie islam sprowadza rolę kobiet do maszyny do rodzenia dzieci, zajmowania się domem i usługiwania swojemu panu i władcy. Homoseksualizm jest grzechem i należy go tępić stalą i ogniem. Pytanie za 100 punktów – kto najbardziej gardłuje za przyjmowaniem przybyszy? Feministki i homoseksualiści, czyli ci których postulaty zostaną wykreślone w pierwszej kolejności, jeśli jakikolwiek elementy szariatu zostanie przez przybyszy wprowadzony.

Inny przykład z mniej politycznymi konotacjami. Najlepszą metodą na załagodzenie zdrady w związku jest całkowite zaprzeczenie. I to nie ma znaczenia jak bardzo dowody są oczywiste, bo kobieta tak bardzo chce wierzyć w to, że sprawa jej nie dotyczy, że sama zrobi wszystko, aby znalezć tysiąc powodów, że nic się nie wydarzyło. Nie testowałem osobiście nigdy, ale podobno działa wyśmienicie.

World Trade Center – płonące paliwo lotnicze roztapia szkielet budynku, ale w szczątkach znaleziono paszport pasażera. Dlaczego z tych paszportów nie robią promów kosmicznych? Byłyby niezniszczalne. Oprócz dwóch głownych budynków WTC zawala się WTC7 – pewnie z sympatii, bo żadnych strukturalnych zniszczeń nie ma.

Ostatnio – Las Vegas, bogaty 64 letni emerytowany księgowy bez przeszkolenia wojskowego zabija z broni maszynowej kilkadziesiąt osób i rani kilkaset. Milioner posiadający 2 samoloty nagle wpada na pomysł zgromadzenia kilkunastu sztuk broni i przeprowadzenia zamachu. Ja na jego miejscu bym wynajął kilku ruskich mafiozów albo innych gosci, którzy by mi zmontowali cos na kształt Suicide Squad. On natomiast tacha tonę żelastwa na 32 piętro hotelu i na koniec popełnia samobójstwo.

Kiedy dawno temu czytałem Trylogię Illuminati pomysł fnordów wydawał mi się całkowicie abstrakcyjny. Z dzisiejszej perspektywy brzmi bardzo obiecująco. Nie wiem, co prawda, jak medialni spin-doktorzy byli w stanie zaprogramować ludzkie mózgi tak, aby idea dwójmyślenia została doprowadzona do poziomu, przy którym George Orwell zawstydziłby się jak pensjonarka, ale ich wyniki są niewiarygodne.

Począwszy od rapera B.o.B zbierającego na kickstarterze na satelitę, zeby udwowodnić, że Ziemia jest płaska, poprzez wojujące feministki uznające, że obiektywna nauka oparta o logikę to zmowa opresyjnego patriarchatu dyskryminująca kobiety i mniejszości (bo przecież nauka jest subiektywna tak jak całe postrzeganie), do naszych lokalnych głosicieli teorii wypuszczania mgły i broni elektromagnetycznej, oni wszyscy widzą fnordy.

A ty? Czy widzisz słonia? A fnordy?

 

*nie myląc z fiordami, które jak wiadomo w Norwegii jedzą z ręki.

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s